Hazana

Hazana Paola Gavin

Jaka jest kuchnia żydowska? W religijnych domach na pewno koszerna. Kaszrut, najkrócej rzecz ujmując, sprowadza się do czterech zasad: spożywania wyłącznie dozwolonych gatunków zwierząt, stosowania uboju rytualnego, przestrzegania całkowitego zakazu spożywania krwi, nie łączenia potraw mięsnych z mlecznymi.

 

Jaka jest kuchnia żydowska? Na pewno różnorodna, co wpisuje się w trudną historię narodu bez państwa i setek lat spędzonych w rozproszeniu. Stąd tak wiele wpływów i odniesień; z jednej strony swojskich, z drugiej egzotycznych składników i przepisów. W żydowskiej kuchni każdy z nas odnajdzie cząstkę siebie.

 

Hazana znaczy “jedzenie, które cieszy”, a co może cieszyć bardziej od stołu suto zastawionego pysznymi potrawami, za którymi nie czai się cierpienie zwierząt. Tak, książka Paoli Gavin to zbiór żydowskich przepisów kuchni wegetariańskiej: europejskiej, północnoafrykańskiej, bliskowschodniej.

 

Każdy rozdział poświęcony poszczególnym kategoriom potraw otwiera urocze żydowskie przysłowie. “Nie upieczesz sernika ze śniegu” - moje ulubione, nie pozostawia wątpliwości co do wpływu jakości produktu na efekt końcowy. Poza wszystkim innym, warto sobie osładzać życie.

 

Przed deserami ślinka pociekła mi przy egipskim falafelu z bobem, tureckich pierożkach z serem i natką, syryjskim makaronie jajecznym z soczewicą i duszoną cebulą, węgierskim strudlu z grzybami i polskich latkes, bez których nie może się obejść żadna poważna książka kucharska.

 

Osobiście nie lubię gotować, a jeśli już to robię, sięgam niemal wyłącznie po aszkenazyjskie przepisy.

 

Kolejnym żydowskim świętom, których jest aż siedem, nie licząc najważniejszego cotygodniowego Szabatu, towarzyszą charakterystyczne dania, którym Gavin poświęca sporo uwagi; podobnie krajom diaspory, z których się wywodzą.

 

Stąd już tylko krok od stwierdzenia: przez żołądek wiedzie prosta droga do… kultury i tradycji żydowskiej.

 

Bóg pozwolił Żydom jeść mięso dopiero po Potopie, tak więc ideałem Tory jest wegetarianizm. Ten rodzaj diety uchodzi obecnie za ważny aspekt Tikkun olam - programu naprawy świata.

 

Dobra wiadomość jest taka, że wszyscy możemy mieć w nim swój udział.

 

Aleksandra Buchaniec-Bartczak

Dzięki uprzejmości Wydawnictwa Buchmann.

 


Polecane