Czym jest człowiek

Czym jest człowiek David Szalay

Dziewięciu mężczyzn w różnym wieku, a może... dziewięć stadiów życia mężczyzny? Dziewięć historii, których motywem przewodnim są relacje z kobietami. Niespełniona miłość, przygodny seks, prostytucja, niechciana ciąża, przelotny romans, dawno wygasłe uczucie, rozwód.

 

Bohaterowie Szalaya są młodzi, lub dojrzali; dopiero wchodzą w dorosłość, lub są w niej mocno osadzeni; mają, lub miewają pieniądze, dobrą pracę, rodzinę. Co ich łączy? Samotność i beznadzieja. Autor robi stop klatkę w trudnym momencie życia każdego z nich; być może zwrotnym, lecz tego czytelnik nie wie. Przesiąka więc ową samotnością i beznadzieją, a to skłania do refleksji.

 

Co w życiu jest najważniejsze? Miłość i bliska osoba przy boku. Czym zatem jest tytułowy człowiek?

 

Interesy, pieniądze, władza, status, honor - takie pojęcia najczęściej definiują męski świat, ale to tylko jedna strona medalu. Wewnątrz każdy jest kruchą, śmiertelną istotą; niewolną od lęków i obaw. Tylko bliskość z drugim człowiekiem jest w stanie owe lęki uśmierzyć.

 

Innej jeszcze rady udziela jeden z bohaterów - ostatni, najstarszy - Tony: “Miłujmy to, co wieczne, a nie to, co przeminie”. Nie tyle religijne, raczej metafizyczne odniesienie. Być może do czegoś trwałego, co po sobie zostawiamy.

 

Siedemnastoletni bohater pierwszego opowiadania i wnuk Tony’ego noszą identyczne imię. Czy to jedna i ta sama osoba, akcentująca kluczową dla tomu pętlę życia?

 

Kryzys dojrzewania, kryzys wieku średniego, przemijanie… Egzystencjalny ból. Zadawane nie wprost pytania o sens życia.

 

Cały czas czuję pewien dyskomfort. Analizując opowiadania Szalaya odnoszę wrażenie, że trywializuję to, co tak subtelnie próbuje nam przekazać Autor. Dotykając sedna, zarazem odzieram je z tajemnicy.

 

Może więc tylko zachęcę do lektury?

 

Aleksandra Buchaniec-Bartczak

Dzięki uprzejmości Wydawnictwa W.A.B.

 

Polecane