Judaizm

  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (121)
     Pośród trzydziestu dziewięciu melachot (kategorii prac zabronionych w szabat) mamy koszer i matir, tzn. zawiązywanie i rozwiązywanie węzłów. W zgodzie z praktyką Żydów sefardyjskich – na podstawie Szulchan Aruch, siman 317:1 – w szabat nie wolno zawiązywać żadnego węzła, który miałby pozostać...
  • Rasa i klasa.
     Naziści oceniali ludzi na podstawie rasy. Tzw. "aryjczycy" byli traktowani jako ludzie lepsi, niezależnie od ich postępowania. Natomiast "podludzie": np. Żydzi, Cyganie, Murzyni, Słowianie - niezależnie od ich postępowania - byli skazani na śmierć lub niewolnictwo (obozy pracy). Kłamstwem...
  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (120)
     Od czasu do czasu osoba czytająca w synagodze zwój Tory zauważa niewłaściwie zapisaną literę, wówczas wzywa się dziecko, by oceniło, czy litera budząca wątpliwość jest zapisana prawidłowo, czy też nie. Pod jakimi warunkami takie ocenianie zdatności zwoju być może stosowane?Szulchan Aruch (32:...
  • Co Bóg ceni najbardziej.
    Czy w Biblii Hebrajskiej można znaleźć wytłumaczenie, co musi wiedzieć człowiek, aby "rozumieć Boga", aby zdobyć świadomość, na czym Bogu najbardziej zależy, co najbardziej ceni?Tak. Wytłumaczenie to znajdujemy w słowach zapisanych przez proroka Jeremiasza:"Tak mówi Bóg: Niech się nie szczyci...
  • Matot-Masei
    W opisie wojny odwetowej, jaką Israel przeprowadził wobec Midjanu znajduje się opis, że wężowy prorok Bileam zginął podczas walki od ciosu zadanego mieczem. Raszi podkreśla, że podstawową bronią Israela są działania rytualne – brachot, tzw. „błogosławieństwa” i tfilot, tzw. „modlitwy, natomiast...
  • Dlaczego Bóg sprawia, że człowiek nie ma absolutnej pewności, że On istnieje?
    Dlaczego Bóg sprawia, że człowiek nie ma absolutnej pewności, że On istnieje? Może mieć głęboką wiarę, ale nie ma nigdy absolutnej PEWNOŚCI.Nie da się przedstawić jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie, jakkolwiek można przypuszczać, dlaczego tak jest.1. Czy gdyby człowiek wiedział z całą,...
  • Pinchas
     „Pinchas, syn Eleazara syna Aharona Kohena zdołał odwrócić Mój gniew od synów Israela, swoją gorliwością (be-kano) i moją gorliwość zemsty (et kinati) pośród nich, tak, że nie wyniszczyłem synów Israela w swojej gorliwości (be-kanati)” (Lb 25:11) Termin kana tłumaczy się jako „gorliwość,...
  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (119)
     Czy w sytuacji, gdy zwój Tory uzna się za niezdatny, należy wyjąć z arki drugi i użyć go w miejsce pierwszego, niezdatnego? W związku z tym powstaje pytanie: czy niezdatny zwój można z powrotem umieścić w arce i przechowywać tam do czasu, aż usterka zostanie usunięta? Wszak arka ma...
  • Balak
    Wyciąg trzech cytatów z Sod ha-Nachasz u-Miszpato, „Tajemnica węża i sądu wydanego na nim” 1 autorstwa r. Josefa Gikatilli (XIII/XIV w.) w odniesieniu do postaci Bileama. Z jednej strony uznaje się go za potężnego proroka, pod jednym względem nawet potężniejszego od Moszego (!), z drugiej zaś...
  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (118)
     Czy w szabat przy końcu Amidy można dodać prywatną prośbę o np.  parnasę (środki do życia) czy sziduch (przyszłego małżonka)? Talmud Jeruszalmi (Szabat 15) zabrania w szabat modlenia się o pomyślne rozwiązanie prywatnych problemów, ponieważ myślenie o nich może skutkować zamartwianiem...
  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (117)
     Szulchan Aruch (282:3) jednoznacznie orzeka, że dziecko może być wezwane do jednej z siedmiu alijot w szabat, pod warunkiem że pojmuje koncept odmawiania brachy. Tak samo orzeka chacham Owadia Josef w Halichot Olam (chelek 3, s. 120) – dodaje przy tym, że dziecko winno mieć co najmniej 6 lat...
  • Chukat
     Proces naprawy „życia”, zobrazowany przez figurę „przemiany węża w laskę” wiąże się z nadaniem Tory, budową Miszkanu, a u kresu dni – z nadejściem Mesjasza, którego symbolizuje „wąż miedziany”, nachasz ha-nechoszet1 z paraszy Chukat. Kto był ukąszony przez „węża”, nachasz, a spojrzał na „węża...
  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (116)
      Ten, kto modli się bez minjanu, nie ma możliwości słyszeć wypowiedzianego przez chazana oświadczenia: „Barchu Et Ha-Szem Ha-Meworach” i odpowiedzieć słowami: „Baruch Ha-Szem Ha-Meworach le-olam waed”. Czy jest coś, co można by w miejsce tego odmówić, by móc uzyskać zasługę, którą się...
  • Korach
     Parasza opowiada o Korachu i jego buncie.Imię Korach posiada wartość liczbową = 308, a samo imię znaczy też „lód”.Wokół gematrii 308, słów i anagramatycznych układów o tej samej wartości liczbowej konstruuje się cała narracja tej paraszy. Okazuje się również, że narracja ma nadaną strukturę w...
  • "Jedziemy do Szwajcarii"
     Teraz, gdy trwa najpiękniejsza, najbujniejsza pora roku, gdy wiosna przechodzi w lato, gdy dni są najdłuższe, gdy dojrzewają czereśnie, gdy piękno świata jest widoczne jak na dłoni - pora przypomnieć tę anegdotę:Wielki przywódca judaizmu ortodoksyjnego w Niemczech w XIX wieku – Szimson Rafael...
  • "nie uczucia, ale czyny"
    Myślimy o dobru i złu w sposób dualny: albo zło, albo dobro. W filozofii judaizmu, w sprawach etyki, jest inaczej. Pomiędzy złem a dobrem istnieje wielki obszar _obojętności_. Większość ludzi przebywa w jego obrębie.Potoczna definicja określa dobrego człowieka, jako tego, kto nie krzywdzi nikogo....
  • “Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (115)
     W brasze Recej, trzeciej od końca w porządku Amidy, błagamy Boga: „i ofiary ogniowe [dosł. ognie] Israela i ich modlitwy, przyjmij bezzwłocznie i z miłością, przychylnie” (we-iszej Israel u-tfilatam mechejra be-ahawa tekabejl be-racon). W związku z tym powstaje pytanie: dlaczego prosimy Boga...
  • Behaalotecha
    Pierwszy z tych wersów odczytuje się uroczyście podczas Szabatu, świąt, nowiu i wszystkich oficjalnych okazji, gdy czyta się ze zwoju Tory, PRZED wyjęciem Tory z Aron. Drugi wers czyta się PO włożeniu zwoju z powrotem po czytaniu do Aron.Interpretacja treści tych wersów oraz znaczenie owych...
  • Szokująco ważne przykazanie
      Tradycja szacunku dla ciała zmarłego w kulturze europejskiej pochodzi z dwóch źródeł: świadectwem jednego jest "Antygona" Sofoklesa. O drugim informuje nas "MET MICWA" - szokująco ważne przykazanie judaizmu.W Szulchan Aruch (Jore Dea 374:2) czytamy: "Co to jest met micwa? - jest [to]...
  • Naso
     W paraszy Naso zawarte jest tzw. „błogosławieństwo kapłanów” – birkat kohanim. Składa się z trzech wersów rozdziału 6:24-26:„Niech cię Bóg błogosławi i strzeże. Niech Bóg rozpromieni oblicze swe nad tobą, niech cię obdarzy swą łaską. Niech zwróci ku tobie oblicze swoje i niech cię obdarzy...

Strony