Majer Wolfman (1904- 1982)

Majer Wolfman (1904- 1982) Dokończenie "Historii jednej podróży"

Internet dokonuje cudów.

Dzięki Internetowi, chyba gdzieś koło roku 2010, w moje ręce dostał się polski paszport nieznanego mi człowieka - Majera Wolfmana ze wsi Ruszelczyce (w gminie Krzywcza) nad Sanem, który w 1935 roku zdecydował się na emigrację do ówczesnej brytyjskiej Palestyny.


Na podstawie stempli i adnotacji w paszporcie, odtworzyłem jego drogę z Ruszelczyc do Hajfy. Artykuł o tej podróży zamieściłem najpierw na stronie Stowarzyszenia 614. Przykazania a następnie na portalu Forum Żydów Polskich.

 



Zakończyłem go stwierdzeniem, że tylko tyle możemy wiedzieć o Majerze Wolfmanie (ur. 1904), ile da się odczytać z jego paszportu, a całej reszty musimy się jedynie domyślać.  Wydawało się, że po 80 latach będzie niemożliwe uzyskanie informacji o jego dalszych losach w Palestynie, a później w odrodzonym Izraelu.

Jednak Internet i z takimi sytuacjami daje sobie radę. Przed kilkoma miesiącami otrzymałem wiadomość od p. Piotra Haszczyna - autora strony internetowej "Krzywcza - Trzy Kultury", który przed laty przeczytał moj artykuł, że latem tego roku Krzywczę i Ruszelczyce odwiedził syn Majera Wolfmana - profesor Samuel Wolfman z Izraela.

Skontaktowałem się z prof. Samuelem Wolfmanem i przed paroma tygodniami miałem sporą satysfakcję, że mogę przekazać mu paszport jego ojca - po 83 latach od wystawienia - jako cenną rodzinną pamiątkę, dokumentującą decyzję podjętą w roku 1935, której konsekwencje przesądziły nie tylko o losie Majera Wolfmana, ale także jego syna i następnych pokoleń. 

Jednocześnie poprosiłem prof. Wolfmana o informacje o dalszych losach jego ojca. 

Otrzymałem je i zamieszczam poniżej.

Dzięki Internetowi i kilku zbiegom okoliczności, jedna z tysięcy historii życia zwykłych a zarazem niezwykłych ludzi, którzy stworzyli i budowali Izrael, zostaje zapisana.

 

Paweł Jędrzejewski

25 listopada 2018

...............


Majer Wolfman z synem Samuelem. Izrael, lata siedemdziesiąte.

 

Majer Wolfman - życie w Palestynie i Izraelu po imigracji w roku 1935

Majer Wolfman opuścił swoje rodzinne miasteczko Ruszelczyce w Polsce w październiku 1935 r. Wsiadł na statek w Konstancy nad Morzem Czarnym, skąd popłynął do Palestyny ​​i wylądował w porcie w Hajfie.

Przed wyjazdem do Palestyny ​​spędził 3 lata w Antwerpii w Belgii, prawdopodobnie w latach 1930-1932, gdzie studiował w Wyższym Instytucie Ekonomii, a także uczył się zawodu cięcia diamentów, znakowania i ich rafinacji. Zdobyta wiedza pomogła mu później, gdy przybył do Palestyny.

W Palestynie ​​wstąpił do brytyjskiej policji specjalnej, której celem było obrona żydowskich wiosek i miasteczek przed atakami palestyńskich Arabów. Pod koniec 1936 r. został ranny - otrzymał postrzał w nogę. Na szczęście, po kilku miesiącach pobytu w szpitalu w pełni odzyskał zdrowie. W latach 1937-1940 mieszkał w Jerozolimie, pracując dla żydowskiej agencji. Prowadził aktywne życie towarzyskie, był także instruktorem tańca.

W sierpniu 1939 r. zamierzał wrócić do Polski, by poślubić narzeczoną, która mieszkała w małej wiosce koło Krzywczy. Miał już bilet na statek płynący z portu w Hajfie do Europy w połowie sierpnia 1939 roku. Niestety, a może raczej na szczęście dla niego, zaledwie dwa tygodnie przed datą żeglugi nabawił się ciężkiej choroby zakaźnej, musiał spędzić w szpitalu dwa miesiące i jego bilet na statek przepadł. Jak wszyscy wiemy, Niemcy dokonali inwazji na Polskę 1 września 1939 r. Ojciec Majera został zamordowany w październiku 1939 roku przez grupę przechodzących obok Ukraińców, podczas gdy reszta rodziny została wywieziona przez Niemców do obozów śmierci i zamordowana w komorach gazowych.

Około 1940 roku Majer przeprowadził się z Jerozolimy do Tel Awiwu, gdzie podjął pracę w przemyśle diamentowym i został powołany na stanowisko kierownicze w zakładzie obróbki diamentów w Natanii.

W czerwcu 1944 r. Majer Wolfman ożenił się z Pesią Menkes, która mieszkała w Petah Tikva. Pesia urodziła się w Białymstoku w Polsce, a wraz z rodziną wyemigrowała do Palestyny ​​w 1925 roku.

Po ślubie przenieśli się do Ramat Gan, miasta położonego obok Tel Awiwu. Majer kontynuował pracę w przemyśle diamentowym, a Pesia była pielęgniarką. Mieli jedynego syna, Samuela (Shmuela), nazwanego imieniem ojca Majera, który zginął w Ruszelczycach w 1939 roku.

W maju 1948 roku powstało Państwo Izrael uznane rezolucją ONZ.

W 1949 r. przemysł diamentowy przeszedł poważny międzynarodowy kryzys i Majer zaczął pracować dla rządu, początkowo dla departamentu pracy, a później dla ministerstwa spraw wewnętrznych, gdzie pełnił funkcję kierownika lokalnego biura Ramat Gan, aż do przejścia na emeryturę w w wieku 65 lat. W dalszym ciągu angażował się w działalność społeczną, był wolontariuszem w dziale ubezpieczeń społecznych, pomagając starszym ludziom i był aktywnym ochotnikiem wielu organizacji, a także zasiadał w radach kierujących różnymi akcjami wolontariackimi.

Był także zaangażowany w społeczny klub Tory w Ramat Gan, gdzie często wygłaszał wykłady na tematy związane z Torą. 

W lipcu 1982 r. Majer został potrącony przez autobus, stracił przytomność i zmarł dwa tygodnie później. Jego żona, Pesia, zmarła w 1986 roku.

Syn Majera, Shmuel ukończył uniwersytet w Tel Awiwie, pracował na wysokich stanowiskach kierowniczych w międzynarodowym przemyśle farmaceutycznym, ukończył studia doktoranckie na uniwersytecie, a obecnie ma kancelarię prawniczą i wykłada prawo medyczne na izraelskich uniwersytetach. Wykładał i prowadził zajęcia ze studentami jako profesor wizytujący na uniwersytetach w USA i Europie.

Shmuel ma troje dzieci i jedenaścioro wnucząt. Jego syn, Koby, jest chemikiem medycyny i doktorem. Jedna z córek, Hagit, jest artterapeutką specjalizującą się w terapii ekspresyjnej, a druga córka, Tali, jest prawnikiem i zarządza partnerską, rodzinną firmą prawniczą Wolfman-Shaked.